Gezocht: rolmodellen voor jongeren

Er komt veel op jongeren af. Door televisie en internet staan ze constant in contact met de wereld om hen heen. Ze kunnen al jong in aanraking komen met zaken als (verbale) agressie, occultisme en seksualiteit, zaken waar ouders en opvoeders hen graag tegen zouden beschermen. Ouders zijn niet altijd aanwezig bij dergelijke confrontaties. Jongeren worden zo gedwongen ook zelf keuzes te maken. Weten wij wie in dit proces hun adviseurs, hun vrienden en hun voorbeelden zijn?
  
Al heel jong moeten mensen keuzes maken. Welke vrienden ‘kies' ik? Welke kleding trek ik aan? Wat wil ik later worden? Hoe ouder we worden, hoe complexer de vragen. Wat wil ik eigenlijk doen met mijn leven? Kies ik voor een bestaan met de Here God? Als we worstelen met die vragen, zoeken we voorbeelden die ons laten zien wat we moeten doen. In de meeste gevallen zoeken we als kinderen de voorbeelden eerst bij onze ouders. Later wordt onze leefwereld groter en kijken we verder om ons heen.

Rolmodel
De wereld wordt steeds complexer. Enkele generaties terug was het bestaan van jongeren veel duidelijker omkaderd. Welke clubs zij bezochten en met welke mensen zij omgingen, werd bepaald door de ouders en hun kerkelijke achtergrond of politieke overtuiging. Jongeren van nu krijgen een stroom van informatie over zich heen. Via de media, school, kerk en vrienden komen er veel onderwerpen op hen af, vaak ook onderwerpen waarbij er van hen keuzes verwacht worden. Bijvoorbeeld over God, over relaties en seks. Uit een klein belrondje langs een groep jongeren met de vraag wie hun rolmodel in het leven was, bleek dat voor bijna de helft een bekend persoon uit de media te zijn.

Nood onder jongeren
Willen ouders dat jongeren voor het goede voorbeeld naar de media kijken? Willen de jongeren dat zelf eigenlijk wel? In het boekje ‘Leven delen - over het doorgeven van het Evangelie aan generaties die komen' schrijft auteur Nynke Dijkstra-Algra: "De nood onder jonge mensen is hoog. Ze leven met veel vragen, oneindige keuzes, een enorme druk, gefragmenteerde relaties en gebrek aan zingeving. Ze hebben Jezus nodig en mensen die hen dat voorleven, die hen de geborgenheid en het perspectief van de Heer en Zijn Koninkrijk laten zien." Volgens de schrijfster zijn jongeren op zoek naar levende voorbeelden, naar ‘geestelijke ouders'. Ze verlangen naar mensen die écht in hen geïnteresseerd zijn, die met hen willen optrekken en aan wie ze zich kunnen spiegelen.

Eerlijkheid en respect
Hoe kunt u als ouder of als jeugdleider een rolmodel zijn? Ten eerste: wordt u bewust dat uw houding van grote invloed is op jongeren. Ze letten op u. Ze observeren wat uw mening is, hoe u uw gevoelens uit en hoe u handelt. Wees eerlijk en duidelijk, en wees vooral niet bang om fouten te maken. Een veelgemaakte vergissing is dat opvoeders denken dat zij een perfect voorbeeld moeten zijn. Dat kan niet en dat hoeft ook niet. Het is goed om als opvoeder te laten zien dat u zelf zwak bent en fouten maakt, dat u vergeving vraagt en opnieuw begint. Dat toont kinderen de weg die ze zelf ook kunnen gaan. Jongeren zoeken rolmodellen aan wie zij zich kunnen spiegelen.

Evangelie
Ook in het jeugdwerk zijn rolmodellen van groot belang. Jeugdleiders zijn het over één ding eens: hoe verschillend tieners ook zijn, ze hebben behoefte aan levende voorbeelden, zeker als het gaat om het Evangelie. Ze vragen niet zozeer om een grote Bijbelkennis, om een antwoord op alle vragen, om veel tijd of flitsend materiaal. Jongeren willen horen wat u gelooft. Ze willen weten of ze van belang zijn in uw ogen. U hoeft niet altijd de perfecte antwoorden te hebben. U kunt eerlijk aangeven als u iets niet weet, en daar met hen over nadenken. Leef met jongeren mee. Geert-Jan Poker, teamleider Kinder- en Tienerpastoraat van Chris, zegt hierover: "Als opvoeders moeten we Gods waarheid over mensen laten horen en jongeren leren hoe ze hun eigen grenzen kunnen aangeven. Als jeugdleider heb je bijvoorbeeld de taak om iedereen binnen de groep gelijk te behandelen. Wees je bewust van je voorbeeldrol!" Het oude spreekwoord is nog steeds waar: goed voorbeeld doet goed volgen...

Wilt u meer lezen over rolmodellen en keuzes maken?
U kunt daarvoor terecht op www.dehoopshop.nl. U vindt daar het boek ‘Leven delen - over het doorgeven van het Evangelie aan generaties die komen' van Nynke Dijkstra-Algra, maar onder andere ook ‘Elk kind heeft een biddende moeder nodig' van Fern Nichols.